Hỏi đáp hộ kinh doanh
Hỏi đáp thuế & chính sách hộ kinh doanh 2026
Tổng hợp những thắc mắc thường gặp về thuế, đăng ký kinh doanh, hóa đơn và sổ sách cho hộ, cá nhân kinh doanh — viết gọn cho người đang bán hàng.
Thông tin mang tính tham khảo theo quy định áp dụng từ năm 2026. Trường hợp cụ thể của bạn nên được tư vấn riêng để chuẩn bị đúng và đủ.
Hộ kinh doanh có doanh thu dưới 1 tỷ đồng
Hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu dưới 1 tỷ đồng/năm có phải nộp thuế không?
Không phải nộp thuế GTGT và thuế TNCN (lệ phí môn bài đã được xóa bỏ từ năm 2026). Tuy nhiên, nếu kinh doanh các mặt hàng chịu thuế tài nguyên, thuế bảo vệ môi trường, thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu hoặc thuế tiêu thụ đặc biệt (karaoke, vũ trường, massage, sản xuất rượu, vàng mã, hàng mã…) thì vẫn phải nộp các loại thuế tương ứng theo quy định.
Doanh thu dưới 1 tỷ có phải đăng ký kinh doanh không? Đăng ký ở đâu?
Nếu kinh doanh ổn định, thường xuyên thì phải đăng ký; còn kinh doanh thời vụ, lưu động, buôn chuyến, buôn bán lặt vặt hoặc làm dịch vụ có thu nhập thấp (theo Nghị định 168/2025/NĐ-CP) thì không cần. Đăng ký tại UBND phường, xã — nộp hồ sơ trực tiếp hoặc online. Khi được cấp giấy phép kinh doanh sẽ được cấp kèm mã số thuế.
Ghi chép sổ sách như thế nào?
Dùng một sổ để ghi doanh thu bán hàng, cung cấp dịch vụ — có thể ghi tay, đánh máy hoặc dùng phần mềm bán hàng tùy nhu cầu. Mẫu sổ có thể tự chỉnh, chỉ cần đủ tên sổ, ngày tháng lập sổ và chữ ký xác nhận của hộ. Có thể ghi từng lần bán hoặc ghi tổng doanh thu mỗi ngày; ngày nghỉ không bán thì ghi doanh thu = 0.
Có phải nộp sổ kế toán cho cơ quan thuế không?
Không. Sổ kế toán chỉ cần lưu tại hộ tối thiểu 5 năm và xuất trình khi có yêu cầu, không phải nộp lên cơ quan thuế.
Đã dùng phần mềm bán hàng thì có cần ghi sổ tay không?
Không. Nếu phần mềm bán hàng đã tạo lập sổ thì không cần ghi chép thêm bên ngoài, chỉ cần theo dõi và lưu trữ trên điện tử.
Không bắt buộc dùng hóa đơn, nhưng khách cần hóa đơn thì làm sao?
Khách mua hàng của hộ/cá nhân kinh doanh có doanh thu dưới 1 tỷ được phép lập bảng kê mua vào không có hóa đơn; bạn cần cung cấp đầy đủ họ tên, số CCCD, địa chỉ để bên mua đủ cơ sở lập bảng kê. Lưu ý: tổng giao dịch của một khách trong một ngày trên 5 triệu đồng bắt buộc thanh toán qua tài khoản ngân hàng mới được xem là hợp lệ. Nếu có nhu cầu, hộ vẫn có thể đăng ký dùng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế hoặc hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền có kết nối dữ liệu với cơ quan thuế.
Bán lặt vặt, không có tài khoản ngân hàng thì có cần thông báo số tài khoản?
Quy định yêu cầu thông báo toàn bộ tài khoản dùng cho hoạt động kinh doanh đến cơ quan thuế; nếu không có tài khoản ngân hàng thì không phải gửi. Nhà nước khuyến khích thanh toán không dùng tiền mặt để minh bạch dòng tiền trong kinh doanh.
Hồ sơ, thời hạn nộp & tài khoản ngân hàng
Cần nộp những hồ sơ gì cho cơ quan thuế và hạn chót khi nào?
Thông báo số tài khoản ngân hàng/ví điện tử kinh doanh: trong năm 2026 chậm nhất ngày 20/4/2026 (riêng trường hợp trước đây xác định doanh thu trên 500 triệu – 1 tỷ chưa kê khai quý 1/2026 thì chậm nhất 31/7/2026). Thông báo doanh thu: 1 năm 1 lần, chậm nhất 31/1 của năm dương lịch tiếp theo; nếu mới ra kinh doanh trong năm thì lần 1 chậm nhất 31/7 năm đó, lần 2 chậm nhất 31/1 năm sau (ra kinh doanh 6 tháng cuối năm thì chỉ thông báo 1 lần chậm nhất 31/1 năm sau). Gửi bằng phương thức điện tử qua dịch vụ công ngành thuế hoặc eTax Mobile.
Phải thông báo tất cả tài khoản đang có hay chỉ tài khoản kinh doanh?
Chỉ bắt buộc thông báo tài khoản liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh; không phải thông báo tài khoản dùng để chi tiêu cá nhân.
Khách trả tiền nợ năm ngoái có tính vào doanh thu năm nay không?
Không. Tiền bán hàng của năm nào (dù đã trả hay chưa trả) đều ghi nhận vào doanh thu của năm đó; khách trả tiền nợ năm ngoái không ghi nhận vào doanh thu của năm nay.
Khi doanh thu vượt ngưỡng
Đầu năm xác định chưa tới ngưỡng nên không khai theo quý, đến tháng 10 doanh thu vượt 1 tỷ thì làm sao?
Thời điểm vượt 1 tỷ là tháng 10 (thuộc quý 4, kết thúc 31/12) thì cộng doanh thu lũy kế từ đầu năm đến hết 31/12, kê khai vào tờ khai của quý 4 và nộp thuế theo quy định; từ đó thực hiện khai và nộp thuế theo quý.
Chưa đăng ký hóa đơn điện tử vì nghĩ dưới 1 tỷ, tháng 10 lại vượt 1 tỷ — có bị phạt vì chưa xuất hóa đơn không?
Không bị phạt. Vượt 1 tỷ tại tháng 10 (quý 4) thì trong vòng 30 ngày kể từ ngày cuối cùng của quý 4 (31/12/2026), bạn liên hệ nhà mạng mua phần mềm và đăng ký sử dụng hóa đơn với cơ quan thuế, bắt đầu dùng khi được cơ quan thuế chấp nhận. Chỉ bị phạt nếu quá thời hạn này mà không đăng ký.
Doanh thu trên 1 tỷ đến 3 tỷ đồng phải nộp loại thuế nào?
Nộp 2 loại thuế cơ bản: Thuế GTGT = Doanh thu × tỷ lệ tính thuế GTGT; Thuế TNCN = (Doanh thu – 1 tỷ) × thuế suất TNCN (tỷ lệ tùy ngành nghề). Hoặc Thuế TNCN = (Doanh thu – Chi phí) × 15% — hộ được chọn cách tính theo nhu cầu. Một số dịch vụ như khám chữa bệnh, thú y, dạy học/dạy nghề, tang lễ, thức ăn chăn nuôi… không chịu thuế GTGT, chỉ nộp TNCN.
Doanh thu trên 3 tỷ đến 50 tỷ đồng phải nộp loại thuế nào?
Thuế GTGT = Doanh thu × tỷ lệ tính thuế GTGT; Thuế TNCN = (Doanh thu – Chi phí) × 17%. Các mặt hàng chịu thuế tài nguyên, bảo vệ môi trường, xuất nhập khẩu, tiêu thụ đặc biệt vẫn phải nộp tương ứng. Dịch vụ khám chữa bệnh, thú y, dạy học/dạy nghề, tang lễ, thức ăn chăn nuôi, giống cây trồng/vật nuôi… không chịu thuế GTGT, chỉ nộp TNCN.
Đầu 2026 chọn tính thuế theo doanh thu (không theo dõi chi phí), quý 3/2026 vượt 3 tỷ thì có giữ được cách tính trực tiếp trên doanh thu không?
Được. Đã chọn phương pháp tính trực tiếp trên doanh thu tính thuế từ đầu 2026 thì dù vượt 3 tỷ vẫn ổn định phương pháp đến hết năm 2026. Từ năm 2027 chuyển sang nhóm 3, áp dụng tính TNCN theo thu nhập tính thuế (doanh thu – chi phí); nếu doanh thu năm 2027, 2028 xuống dưới 3 tỷ vẫn phải ổn định phương pháp này trong 2 năm 2027–2028.
Hóa đơn điện tử
Khi bắt đầu dùng hóa đơn có phải xuất bù các giao dịch trước đó không?
Không. Không phải xuất bù các giao dịch trước đó; chỉ cần ghi nhận doanh thu đầy đủ trên tờ khai thuế và nộp thuế đầy đủ.
Khi đã dùng hóa đơn, ai cần thì xuất, ai không cần thì thôi — có được không?
Không được. Đã sử dụng hóa đơn thì tất cả giao dịch bán hàng đều phải xuất hóa đơn. Không xuất là vi phạm hành vi không xuất hóa đơn và sẽ bị xử phạt.
Chi phí được trừ
Lãi vay vốn để kinh doanh có được tính vào chi phí được trừ không?
Có. Lãi vay phục vụ sản xuất kinh doanh từ tổ chức tín dụng (ngân hàng, quỹ tín dụng) theo lãi suất thực tế được tính vào chi phí được trừ. Trường hợp vay của đối tượng không phải tổ chức tín dụng thì chỉ tính phần lãi không vượt quá mức quy định tại Bộ luật Dân sự.
Ô tô mang tên cá nhân dùng cho kinh doanh có được tính vào chi phí hợp lý không?
Chỉ được tính nếu bạn kinh doanh ngành vận tải, du lịch; các ngành khác thì không được đưa vào chi phí hợp lý.
Kinh doanh trên sàn thương mại điện tử, phí ship cho khách có được tính vào chi phí không?
Nếu phí ship chỉ thu hộ của khách để trả cho bên vận chuyển (thu hộ – chi hộ) thì người chịu phí là khách, không được tính vào chi phí. Nếu bạn freeship — khách chỉ trả tiền hàng, còn phí ship bạn tự bỏ ra trả cho bên vận chuyển — thì khoản này được tính vào chi phí.
Tổng hợp theo chính sách thuế hộ kinh doanh áp dụng từ 2026